1994-12-23 Stille Nacht Als Waarschuwend Leerdicht, De | |
---|---|
Volkskrant (vanaf 31 augustus 1968) 1994-12-23 Poëzie essay vrijdag (plm. 1200 woorden) | |
opmerking | |
*[2319]* In dit essay komt Fens terug op de tekst "so la so mi (...)", door hem op maandag 5.12.94 geciteerd in zijn Volkskrant–artikel "De kunstenaar als meerling en dus eenling". Lezersreacties hebben hem erop attent gemaakt dat het hier om een (gedeeltelijke) weergave in notenschrift gaat van het kerstlied "Stille Nacht, heilige Nacht". Opnieuw wordt deze tekst (1946; afgedrukt in Kurt Schwitters' "Das literarische Werk, Band I, Lyrik", uit een handschrift in het Kurt Schwitters Archiv te Oslo; niet eerder gepubliceerd) aangehaald, weer met de niet te plaatsen syllaben "lo" en "sai" [drukfouten in de genoemde bron? RM]; verder ook de Schwitters–tekst "Rackedika" die er in het handschrift vlakbij staat, en de eerste zeven regels van "Stille Nacht, heilige Nacht" (in het Duits). Voorts worden geciteerd: het Shakespeare–sonnet "'t Oog van mijn dame geeft geen zonneschijn (...)" in de vertaling van Peter Verstegen, en Schwitters' gedicht "Es is Herbst" [sic] uit 1922. Genoemd worden nog" zijn "The real disuda of the nightmare" en de titel "Music–hall" van Paul van Ostaijen (1917). | |
Termen | |
• alleen poëzie verwoordt poëzie–ervaring van lezer • cliché » gemeenplaats(en) » schablones » open deur(en) » platitude(s) • expressionisme » expressionist(isch) » expressionisme in de poëzie • goede verstaander • interpreteren » exegese beoefenen [ ZIE OOK: interpretatie ! ] • intertextualiteit • kerstlied » kerstpoëzie » kerstlyriek • Kerstmis » kersttijd » kerstfeest » kerstnacht • liefde als literair motief » liefdespoëzie » liefde (–sklacht) als thema • mislezen (–lezing) » verkeerd lezen ( – gelezen) » verkeerd interpreteren • muziek » muzikaal » OOK: Fens over muziek • muziek in relatie met literatuur» poëzie • muziek oorsprong van poëzie » OOK: muziek die poëzie benadert • noten (muziekschrift) » notatie van melodie • Ostaijen, Paul van • over poëzie alleen in poëzie te spreken • referentiekader » voorkennis» ervaring : bij lezer»kijker [cf referentiekader] • Schwitters, Kurt • Shakespeare, William • tekst achter de muziek verdwenen » contrast (spanning) tussen tekst en muziek • tijdgebonden betekenis c.q. effect » cultuurgebonden betekenis c.q. beleving • twijfels over eigen manier van lezen door Fens van (bepaald) gedicht cq poëzie • verdwenen historische context v. (literair) werk » onbekende context lit. werk • Verstegen, Peter • woordgrapje (–s) » woord(en)spel » –speling(en) » –experiment &r |