1997-12-22 ziel van het herenhuis, De
Volkskrant (vanaf 31 augustus 1968) 1997-12-22 maandagstuk (boekbespreking max. plm. 2200 wrdn)
opmerking
Met afbeelding van een initiaal van Lorenzo Attavante, uit een handschrift van ca 1480: een geleerde in zijn studeerkamer een tekst vertalend of kopiërend; uit de bibliotheek van Lorenzo de' Medici (BibliothecaBraidense, Milaan).
Met citaten uit Montaigne, Epicurus, Seneca, Petrarca, Plinius, en uit de "Rocordi" van de zestiende–eeuwer Fra Sabba di Castiglione.
Genoemd worden Montaigne's essay 'Over de eenzaamheid' en Petrarca's 'Het leven in eenzaamheid', alsmede een brief van Macchiavelli, waarin deze vermeldt hoe hij zich 's avonds voornaam aankleedt alvorens zich aan het lezen te zetten.
Ter sprake komen Hiëronymus–portretten van Antonello da Messina en Domenico Ghirlandaio, en een portret–tekening van Lorenzo Lotto uit 1530.
(In de laatste kolom een allusie op Virginia Woolf: "Een kamer voor jezelf".)
Termen
• alleen lezen » lezen in isolement » lezen hoort geïsoleerde bezigheid te zijn • beeldende kunst • beeldende kunst en literatuur (: beeldende kunst ivm. c.q. versus literatuur) • boekenbezit » bezitten van boeken »SOMS: het geluk van boekenbezit • boekenkast » boekenkasten • Da Messina, Antonello • Di Castiglione, Fra Sabba • Di Ferrara, Alfonso • documentair materiaal » documentatie » document(en) » procesakte » brieven • Donatello (: Donatello di Nicoló di Betto dei Bardi) • elite » –tair» happy few» establishment »SOMS elitevorming» ontd • emblematiek » embleem » emblemata » emblematische interpretatie • Epicurus • Erasmus, Desiderius ( – van Rotterdam) • Europese traditie van het humanisme » de humaniora • geld » rijkdom » kapitaal • Ghirlandaio, Domenico • hang naar afzondering» eenzaamheid» isolement» individ. afzijdigh.\ distantie • Hiëronymus [Sophronius Eusebius, de kerkvader; ca 347–419 of 420] • humanisme » humanist • identiteit door» via boeken (–kast) (prijsgegeven) • individualisme / collectiviteit (massa) OOK: individuele/ collect. benadering • individualist (–isme)\ (elitair» autoritair) eenling» solist» OOK als lit.mo • isolatie » isolement » eilandpositie • isolement / gemeenschap [OOK: isolement/ collectiviteit; hang naar isolatie] • isolement / participatie • Italië » Italiaans » OOK: Italiaanse geschiedenis • Italiaanse kunst • Johannes de Doper • kluis • kluizenaar / gemeenschap ; SOMS: kluizenaarschap / missionaire taak cq roeping • ledigheid » leegheid » ontlediging » onthechting : voor God (vacare » kenosi • leesconventie » leesgewoonte(n) » leeswijze(n) • leesproces » leesprocessen » lezen als activiteit » leesmethode • letterenstudie » studie aan de faculteit der Letteren • lezer » lezen » lezers » lezerschap » het lezer zijn » lezersrol &raqu • lezer als individualist » individualisme van lezer • Lotto, Lorenzo • Macchiavelli, Niccoló [ook: Machiavelli ...] • middeleeuwen – renaissance (overgang van – naar – » modern qua individualism • middeleeuwen » middeleeuws • miniatuur (–uren) » illuminatie • Montaigne, Michel de • otium / negotium • Petrarca, Francesco • Petrarca, Gherardo • Plinius » (OOK: Plinius de Jongere) • portret » –ten » portretkunst » portrettering » SOMS: uiterlijk (fysio • Quattrocento » vijftiende eeuw in Italië • renaissance • schilderij » schilderijen » (muur–) schildering(en) » fresco » mozaiek • schilderijen » gravures » tekeningen » afbeeldingen : van lezende mensen • schrijfproces » leesproces • scriptorium » boek– c.q. schrijfatelier » klooster–scriptorium » schri • Seneca • spiegel » bolle spiegel (: gebruiksvoorwerp c.q. instrument) • status » statussymbool » aanzien » maatschappelijke positie • stil » stilte » rust » wat stil is » (op of net over de rand van het) zwijge • studie » studeren » studieus » student(en) » OOK: doorleren » leren • tekening » pentekening(–en)\ tekenkunst» tekenen» –aar» OOK: gra • Thornton, Dora • verzamelen van boeken » opbouw van cq selectie voor (eigen) bibliotheek • vijftiende eeuw » (OOK:) laat–middeleeuws • vrouw met boek(en) » vrouwen met boek(en) • werkkamer » studeerkamer • wetenschapsbeoefening » wetenschapper » geleerde » ascese van de wetenschap • Woolf, Virginia – » Virginia Stephen • zestiende eeuw (–s)
Besproken publikaties
  • scholar in his study, The – . Ownership and experience in renaissance Italy / Dora Thornton

  • Open originelen in nieuw venster: Deel _1  Deel _2  Deel _3